Stichting Savanne Education is een initiatief van Dick Elhorst. Dick werkt voor 2 jaar voor VSO op een middelbare school in Nandom, in het noorden van Ghana. Er valt een hoop te verbeteren aan de onderwijs faciliteiten op zijn school en in de omgeving.Met relatief weinig kosten en eenvoudige middelen kan hier zonder rompslomp veel bereikt worden.
|
|
|
|
Enkele voorbeelden van de projecten in Ghana die Savanneonderwijs steunt:
Scolarship program
Emergency teacher program
Resource/computercenter
JSS-scienceteacher program
Uitwisselingsprogamma's
Sport
Stimuleren lokale ondernemingen
Scolarship program
Het middelbaar onderwijs in Ghana duurt 6 jaar en is opgedeeld in twee scholen. De eerste drie jaar (Junior Secondary School; JSS) is gratis. De tweede drie jaar (Senior Secondary School; SSS) zijn vaak kostscholen en vragen schoolgeld van de leerlingen. De school waar ik werk (Nandom SSS) vraagt ongeveer 100 euro per jaar. Voor veel leerlingen is dit een enorm bedrag, met als gevolg dat ze soms maanden school missen om het schoolgeld bij elkaar te sprokkelen. Hoe kun je nu geld vinden als er amper werk te vinden is?
We willen de leerlingen een beurs aanbieden. Dit houdt in dat zij een jaar schoolgeld krijgen aangeboden en in ruil doen zij iets terug voor het dorp of de school. Dit kan op verscheidene manieren:
- HIV/AIDS voorlichting aan volwassenen en kinderen in het district Nandom (+/- 30.000 inwoners)
- Extra lesgeven aan de JSS-leerlingen, deze scholen hebben vrijwel altijd een tekort aan leraren en de leerlingen zijn erg gemotiveerd.
- Het planten en bewateren van bomen in en rond het schoolterrein om de verwoestijning tegen te gaan,
- Voorlichting geven over hygiene eerste hulp in en rond Nandom
- Het bouwen van speel en sportfacilliteiten voor de scholen.
Evaluatie scolarship program 2006
Dit jaar hebben we 30 leerlingen een beurs aangeboden. De leerlingen kozen met name voor drie gebieden: HIV/AIDS voorlichting, extra lessen aan JSS leerlingen en bomen planten.
De HIV/AIDs voorlichting is gestart in november. De leerlingen zijn naar enkele scholen geweest. Acht scholen wachten echter nog op een bezoek. Deze zijn gepland na de examens (begin juli)
De extra lessen aan de JSS leerlingen zijn allemaal gegeven. 
De leerlingen waren erg enthousiast en kregen zelfs hulp van verscheidene mensen uit het dorp die hun fiets beschikbaar stelden zodat ze ook naar de verderweg gelegen scholen konden gaan. Volgend jaar zullen we meer leerlingen deze mogelijkheid aanbieden, mits we voor vervoer kuinnen zorgen. We twijfelen tussen een auto aanschaffen voor school of (minder fraudeerbaar) huurfietsen voor de leerlingen.
Het bomenplant project is een beetje traag van start gegaan. De bomen kunnen pas rond het begin van het regenseizoen (mei) geplant worden. Tot nu toe zijn alle vorig jaar geplante bomen toegewezen aan groepen van twee leerlingen die het hele jaar zorg dragen voor de bewatering en een bescherming bieden tegen loslopende geiten. Tot dusverre leven 21 van de 24 bomen nog.
Het scolarship project helpt arme leerlingen zichzelf en hun eigen omgeving helpen. Naast enkele kleine tegenslagen zijn er alleen maar grote voorslagen geboekt. Dit project zal volgend jaar dan ook zeker doorgezet worden.
Emergency teacher program (Zie ook Project )
Nadat de leerlingen hun eindexamen gedaan hebben in augustus zijn ze een jaar vrij. Dit wordt veroorzaakt doordat ze zich pas voor een vervolgopleiding kunnen aanmelden als ze een uitslag hebben en die krijgen ze pas in januari. Vervolgens zullen ze een halfjaar moeten wachten eer de universiteit start in augustus. Veel leerlingen zoeken baantjes voor dat "verloren" jaar, maar er is niet zoveel werk. De keus valt meestal tussen de ouders helpen op de boerderij of proberen betaald les te geven. Er zijn wel veel JSS-scholen (Junior Secondary School, leerlingen van 12 tot 15 jaar) zonder leraar maar die kunnen niet altijd een student vinden die daar les wil geven, noch kunnen zij de student in kwestie betalen. Dit is een probleem dat feitelijk dient opgelost te worden doot het ministerie van onderwijs en ze zijn er mee bezig.
Aangezien ze dit echter al jaren zijn en de meeste JSS scholen nog steeds leraren missen proberen wij een structuur te vinden waarin de SSS-school probeert leerlingen te leveren aan de omliggende JSS-scholen.
De leraren op de SSS school selecteren geschikte leerlingen en proberen ze voor te bereiden op het lesgeven. We willen voor de 19 JSS-scholen in de regio rond Nandom SSS leerlingen die nu in hun examenjaar zitten gaan opleiden om volgend jaar les te gaan geven op deze JSS-scholen. Een halfopgeleide leraar is natuurlijk geen ideale oplossing maar geeft wel 1200 leerlingen een leraar en een inkomen aan 19 studenten en dat voor maar 10.000 euro. Het voorstel wordt gesteund door de leraren en leerlingen van Nandom SSS alsmede door het lokale ministerie van onderwijs.
Evaluatie emergency teacher program 2006
Uiteindelijk zijn 11 leerlingen geselecteerd. Dit aantal was lager dan vrwacht om de volgende redenen:
-Er waren niet genoeg financien aanwezig
-Door de late start van het project wearen niet voldoende rectoren op de hoogte en konden we ook niet voldoende leerlingen een baan garanderen
-Leerlingen durfden zich niet al te snel aan te melden, maar wilden eerst de kat uit de boom kijken. Geld verdienen doe je namelijk in het zuiden en niet hier, die hadden pech.
Zowel de nieuwe docenten, de oude docenten als de leerlingen van de betreffende scholen zijn erg enthousiast. De jongens geven goede lessen en zijn erg gemotiveerd. We proberen dit zo te houden door met een lager salaris te beginnen en een maand goed lesgeven te belonen met een loonsverhoging. Ze werken dus ergens naartoe.
Tot dusverre gaat dit erg positief. Een kink in de kabel is de overheid die heeft gezegd dat scholen niet meer mee mogen betalen aan het onderwijs. Om de scholen betrokken te houden hebben wij geeist dat zij de nieuwe docenten een kleine vegoeding geven (ongeveer 10 euro per maand, indien niet mogelijk konden zij hiervoor kwijtschelding vragen). Dit voorkomt dat de nieuwe docenten als lerarenkamer meubilair worden behandeld. De school moet de ouders namelijk uitleggen waarom ze extra schoolgeld betalen (10 cent per ouder per leerling per maand) en dat willen de ouders natuurlijk zien. De overheid vind het flauwekul dat ouders moeten betalen voor onderwijs en heeft dit verboden. Echter ze zorgen zelf niet voor leraren. Op dit moment een gevoelige impasse. Het kost ons niet veel moeite om die 10 euro middels de stichting te betalen, dit haalt echter de verantwoordelijkheid bij alle andere betrokken partners weg.
Mocht deze hobbel echter overwonnen worden dan is dit een project dat zeker nog jaren meekan. Het geeft alleen maar winnaars: leerlingen krijgen een leraar en de oud-leerlingen krijgen een baan en doen onderwijservaring op. Voor het komende schooljaar wordt wederom gericht op 19 docenten.
Resource/computercenter
De school is bezig met het bouwen van een computerlokaal, computer en internet ontbreken nog, evenals dak en ramen, maar dit gaat echt komen (ooit). We zijn op zoek naar computers om te gaan gebruiken voor onze eigen leerlingen, maar ook voor cursussen aan volwassenen uit dorp en leerlingen van andere scholen. Tot nu toe kennen ze alleen een computer van een plaatje, want ze krijgen het wel op hun examen en moeten dus kunnen beschrijven hoe een toetsenbord/beedscherm, etc er uit ziet. Naast deze computerruimte streven we naar de ontwikkeling van een resourcecenter. Dit is een lokaal met diskettes, pennen, papier, schriften, flipcharts, chemicalien, potten, nou ja etc, alles wat een school nodig kan hebben, maar hier lang niet altijd kan vinden.
Evaluatie resource/computercenter 2006
Inmiddels is het dak in november geplaatst en zijn er drie zomputers gearriveerd. In maart is een zending van 8 computers per container naar Ghana gestuurd. Dit is gebeurd via DPA .
De computers worden juni/juli in Nandom verwacht. Afhankelijk van de volgende punten zal dit project dan doorgezet worden:
-hoe was het transport? (is alles nog heel, kwam alles makkelijk door de douane)
-hoe worden de computers ontvangen? (worden ze direkt geinstalleerd of mogen ze nog een paar maanden stof vangen?)
-hoe worden de comuters gebruikt? (worden ze gebruikt door leerlingen/leraren/ouders?)
JSS-scienceteacher program
Een van de grootste problemen waar de JSS scholen mee te kampen hebben naast het vinden van science leraren is het niveau van de science leraren die ze vinden. Dit proberen we te ondervangen door workshops aan te bieden aan leraren van JSS scholen. Vaak beheersen ze de stof wel redelijk, maar hebben ze simpelweg geen idee hoe ze een practicum moeten geven. De scheikunde les bestaat dus uit beschrijvingen van proeven die leerlingen uit een hoofd leren zonder de proef ooit zelf gedaan te hebben. Zo kun je een exact vak nooit leren. Door workshops over het geven van pracica en over welke simpele middelen uit je eigen omgeving je hiervoor kunt gebruiken hopen we het niveau van de science omhoog te krijgen. De JSS-leraren zijn erg enthousiast. Sommigen hebben niet altijd een opleiding gehad (zie punt 1) en voelen zich zo een stuk zekerder. Voor dit project is slechts weinig geld nodig, voor honderd euro kan een workshop voor 20 man georganiseerd worden, inclusief transportkosten en cursusbenodigdheden.
Evaluatie JSS-scienceteacher program 2006
Er zijn in 2005 slechts twee workshops gegeven, beiden gericht op praktische experimenten in de natuurwetenschaplessen). Eentje werd georganiseerd in Lawra en eentje in Nandom. De docenten hadden zeker hun op en aanmerkinjgen, doch waren allen enthousiast. Daarmee aangevende het nut van de workshop zeker in te zien en bereid te zijn deel te nemen aan het vervolg. Het ministerie van onderwijs blokkeerde echter een vervolg. Aangezien zij een volgende workshop wilden financieren, doch niet konden financieren kon hij derhalve niet georganiseerd worden. Ondanks enthousiaste workshopgevers en deelnemers!! Dit project is voorlopig gestopt!!
Uitwisselingsprogamma's
De leerlingen zijn erg geinteresseerd in hoe het leven is Europa en leerlingen in ons enigszins verwende Nederland hebben geen idee hoe een Ghanese school eruit ziet. We proberen contacten met verschillende scholen in Nederland te leggen. Zo heeft het Bonhoeffercollege in Enschede Nandom SSS geholpen met een grote kerstinzamelactie waar maarliefst 1872 euro werd opgehaald. Het Wellantcollege in Gorkum gaat een bruggenbouwwedstrijd houden met Nandom SSS, de finale in juli zal uitwijzen welke school de sterkste brug heeft gebouwd.
Evaluatie uitwisselingsprogamma's 2006
De bruggenbouwwdestrijd is gewonnen door Nandom SSS, logisch zij speelden een thuiswedstrijd!! Het was erg leuk om te doen, helaas is er geen briefwisseling uit gevolgd. De leerlingen hadden dit graag gewild, de organisatie was echter niet hecht genoeg. Het Wellantcollege heeft daarna een feestavond georganiseerd en hiermee 1473,50 euro opgehaald voor Nandom SSS, geweldig!! Nogmaals onze hartelijke dank.
Sport
De meeste middelbare scholen zijn kostscholen. Leerlingen zitten hier dus de hele dag, 7 dagen per week, 10 maanden per jaar. De scholen bieden wel sport aan in de vrije tijd, maar de middelen ontbreken vaak. We proberen scholen te helpen door sportattributen als ballen/schoenen en kleding in te zamelen of te kopen. Handbalvereniging WHC heeft een tas vol met mooie handbalshirts gedoneerd.
evaluatie sportprojecten 2006
Een gedeelte van het door het Bonhoeffer college opgehaalde geld (zie uitwisselingsprogamma's) is gebruikt voor de aanleg van een betonnen sportveld, zodat ook in het regenseizoen gesport zou kunnen worden. Helaas is dit uiteindelijk niet gelukt vanwege een onbetrouwbare aannemer. Een gedeelte van het geld is toen gebruikt voor enkel ballen en de rest zal nu gebruikt worden om de leerlingen sportschoenen aan te schaffen. Het handbalteam is desondanks kampioen van de provincie geworden en heeft later nog een aantal goede (helaas verloren) wedstrijden gespeeld op het nationale kampioenschap en zal het volgende keer hopelijk nog beter doen in hun eigen schoenen in plaats van de schoenen van de coach. Het komende jaar proberen we meer donaties in de vorm van sportkleren, schoen en ballen naar Nandom te sturen. Wat betreft financiele steun zal gekozen worden voor de overige projecten.
Stimuleren lokale ondernemingen
Het verschil tussen het noorden en het zuiden van Ghana lijkt bijkans groter dan het verschil tussen Accra en Amsterdam. Leraren willen geen lesgeven in het noorden, want in het noorden is helemaal niks te krijgen. Om het wegtrekken van mensen tegen te gaan en een klimaat te creeren dat leraren juist moet stimuleren om naar het noorden te komen proberen we de locale economie te stimuleren door kleine leningen te geven aan mensen met een goed businessplan. Vaak hebben mensen wel goede ideen, alleen geen financiele middelen. Een bank vraagt minimal 26% rente over een lening, dit kunnen de meeste mensen niet opbrengen.
Een voorbeeld van een lokale ondernemer die een renteloze lening heeft omgezet is Patrick Nakpwena. Hij verdiende 15 euro per maand als timmerhulpje. Met 500 euro heeft hij een camera gekocht en nu verdiend hij 80 euro per maand met het maken van pasfoto's. Over een jaar zal hij zijn lening hebben terugbetaald en een eigen bedrijf hebben. Tevens hoeft een inwoner van Nandom nu niet meer naar Wa (2 uur reizen ten zuiden van Nandom) te reizen om een kant en klare pasfoto te laten maken.
Evaluatie lokale ondernemingen 2006
Behalve de lening aan Patrick Nakpweena is er nog een kleine lening verstrekt aan Mark Ghaton voor het starten van een videotheekje. (Absurd om te bedenken dat in een dorp als Nandom voldoende mensen met een vcd-speler zijn om dit zaakje draaiende te houden.) Hij maakt geen absurde winsten, noch verlies, maar weet zichzelf en zijn zus vooralsnog te onderhouden. Eind dit jaar gaat hij studeren, de lening terugbetalen en de zaak aan zijn zuster overdragen. Patrick zijn zaakje lijkt stabiel te draaien, hij heeft de fotografie uitgebreid met een callcenter. Op het moment dat Nandom sporadisch (en enkel bovenop het enige gebouw met een verdieping) mobiel bereikbaar was, sprong hij met een nieuwe (ditmaal zelfbetaalde investering) de markt in en met vooralsnog redelijk succes. Het blijkt vrij moeilijk mensen met een goed plan te vinden en eerlijk gezegd hebben we ook niet al te hard gezocht. De twee ondernemers die we nu gesteund hebben, hebben volgens ons een meer dan voldoende progressie geboekt maar zien dit zelf veel negatiever. Ze verwachten binnen enkele jaren rijk genoeg te zijn om naar Europa te emigreren en dat was toch niet ons eerste idee (maar misschien wel de juiste uitwerking?!?) We zullen eventuele nieuwe plannen bekijken en indien mogelijk aanmoedigen, maar voorzien voorlopig weinig nieuwe ontwikkelingen op dit terrein.
Algemene evaluatie projecten 2006
Elk project heeft vooruitgang geboekt, elk in zijn eigen versnelling. De financiele situatie van de stichting alsmede het verloop van de verscheidene projecten dwingt ons enkele keuzes te maken. Tevens denken wij dat het verstandiger is een beperkt aantal dingen goed te doen dan een heleboel dingen half. Derhalve is gekozen vooral de twee tot nu toe succevolste projecten, die tevens veel perspectief bieden voor de toekomst door te zetten. Dit zijn het scolarship program en het emergency teacher program. Om het overzicht te behouden is een limiet gesteld. Onafhankelijk van de inkomsten van het komende jaar wordt aan maximaal 30 leerlingen een beurs vertstrekt en zullen maximaal 19 oud-leerlingen een baan als 'nooddocent' krijgen aangeboden. Dit is het aantal dat controleerbaar gebleken is en eventueel gecorrigeerd en aangestuurd kan worden mocht er iets misgaan. Mochten meer giften binnenkomen dan zal dit verdeeld worden tussen de overige projecten enerzijds en als buffer voor de komende jaren anderzijds. Wanneer deze projecten succesvol blijven zal geprobeerd worden ze uit te breiden naar andere gebied nwaar een structureel tekort aan docenten heerst. Een iets uitgebreidere toelichting over onze twee voornaamste projecten vindt u hier.
Hartelijk dank voor uw interesse in Ghana. We hopen met uw steun nog veel langer actief te kunnen blijven helpen aan het verbeteren van het leven van de leerlingen in Nandom.